از یبوست تا سرطان روده؛ چرا نان سفید را با نان کامل جایگزین کنیم؟
کارشناس تغذیه شبکه بهداشت ارسنجان با اشاره به عوارض مصرف نان سفید و نقش نان کامل در پیشگیری از بیماریهای گوارشی، بر ضرورت جایگزینی تدریجی این دو نوع نان در سبد غذایی خانوارها تأکید کرد.
به گزارش اول فارس ، در دنیای امروز که بیماریهای گوارشی مانند یبوست، سندرم روده تحریکپذیر و دیورتیکولوز شایع شده است، توجه به نقش مواد غذایی حاوی فیبر به ویژه نان کامل ضروری به نظر میرسد. نان کامل برخلاف نان سفید، حاوی تمام اجزای دانه گندم است و به همین دلیل تأثیر بسزایی در حفظ سلامت دستگاه گوارش دارد.
به گفته سمیرا زارع، کارشناس گروه بهبود تغذیه جامعه شبکه بهداشت و درمان ارسنجان، نان کامل از آرد حاوی تمام اجزای دانه غلات شامل سبوس، اندوسپرم و جوانه تهیه میشود. سبوس لایه خارجی دانه و غنی از فیبر، ویتامینهای گروه B و مواد معدنی است؛ اندوسپرم بخش نشاستهای دانه محسوب میشود و جوانه نیز بخش مغذی دانه است که حاوی ویتامین E، ویتامینهای گروه B و آنتیاکسیدانها میباشد.
این کارشناس تغذیه با اشاره به افزایش مصرف نان سفید در دهههای اخیر هشدار داد: این نوع نان نه تنها ارزش غذایی مناسبی ندارد، بلکه به عنوان یکی از عوامل اصلی سوءتغذیه، مشکلات گوارشی، بیماریهای قلبی-عروقی، دیابت و چاقی در کشور محسوب میشود. مصرف زیاد نان سفید هزینههای بهداشتی و درمانی را افزایش داده و کیفیت زندگی را کاهش میدهد.
زارع ترکیبات مؤثر نان کامل در سلامت گوارش را شامل فیبر غذایی (محلول و نامحلول)، پریبیوتیکهای طبیعی، ویتامینهای گروه B و مواد معدنی مانند آهن، منیزیم و سلنیوم دانست و در تشریح مکانیسم تأثیر آن بر دستگاه گوارش گفت: فیبر نامحلول موجود در نان کامل حجم مدفوع را افزایش میدهد، سرعت عبور مواد از روده را تنظیم میکند، از بروز یبوست جلوگیری کرده و خطر ابتلا به دیورتیکولوز را کاهش میدهد.
به گفته وی، پریبیوتیکهای موجود در نان کامل باعث رشد باکتریهای مفید روده شده، توازن میکروبیوم روده را حفظ میکنند و با تولید اسیدهای چرب کوتاه زنجیره، سلامت سلولهای پوششی روده را بهبود میبخشند. مصرف منظم نان کامل همچنین با کاهش خطر سرطان کولورکتال، پیشگیری از سندرم روده تحریکپذیر و کاهش التهاب روده در ارتباط مستقیم است.
این کارشناس در پایان توصیه کرد: بهتر است روزانه ۳ تا ۵ واحد نان کامل مصرف شود و افزایش مصرف آن به صورت تدریجی باشد تا از نفخ جلوگیری شود. نوشیدن آب کافی همراه با مصرف نان کامل نیز ضروری است. وی به گروههای ویژه نیز اشاره کرد و گفت: افراد مبتلا به سلیاک باید از نان کامل بدون گلوتن استفاده کنند، مصرف برای کودکان باید با مقادیر کم آغاز شود و سالمندان نیز باید به جویدن کافی آن توجه کنند.
زارع در پایان تأکید کرد: نان کامل به عنوان یک ماده غذایی کامل و طبیعی، نقش غیرقابل انکاری در حفظ سلامت دستگاه گوارش ایفا میکند و جایگزینی تدریجی نان سفید با نان کامل میتواند گامی مؤثر در جهت ارتقای سلامت گوارشی و عمومی جامعه باشد.