در هر سنی با ترک این ۷ عادت رایج کیفیت زندگیتان را متحول کنید
داستان زندگی مشاهیری چون بریژیت باردو نشان میدهد که خوشبختی در شهرت یا ثروت نیست، بلکه در آزادی برای لمس لذتهای کوچک نهفته است. برخلاف تصور عموم، کیفیت زندگی ما بیش از آنکه به ژنتیک وابسته باشد، حاصل انتخابهای روزانه ماست. با بازنگری در ۷ عادت فرساینده — از بیتحرکی و به تعویق انداختن شادی گرفته تا ترس از تجربههای نو — میتوان در هر سنی، از ۳۰ تا ۷۰ سالگی، روح تازهای به کالبد زندگی دمید و از پیله عادات سمی رها شد.
بریژیت باردو، اسطوره سینمای فرانسه در یکی از آخرین مصاحبههایش پیش از درگذشت، در سخنانی تأملبرانگیز گفت: «من زندانی خودم بودم. در تمام عمرم حتی نتوانستم برای نوشیدن یک قهوه ساده به کافه بروم. شهرت اجازه نداد از زندگی معمولی لذت ببرم.»
شاید یکی از بزرگترین شانسهای ما در زندگی این باشد که به اندازه بریژیت باردو مشهور نیستیم و درست به همین دلیل آزادیم تا از لذتهای کوچک زندگی بهره ببریم.
زندگی شاد فقط یک آرزوی شاعرانه نیست. پژوهشها نشان میدهند کیفیت زندگی، بیش از آنکه به ژنتیک یا ثروت وابسته باشد، نتیجه انتخابها و عادتهای روزانه ماست؛ انتخابهایی که در هر سنی میتوان آنها را تغییر داد.
بسیاری از ما بدون آنکه متوجه باشیم، عادتهایی داریم که به آهستگی انرژی، انگیزه و سلامتمان را تحلیل میبرند. خبر خوب این است که برای بهتر زندگی کردن لازم نیست همهچیز را از نو بسازید؛ کافی است چند عادت فرساینده را کنار بگذارید.
در ادامه با ۷ عادت رایج آشنا میشوید که ترک آنها میتواند در هر سنی (از ۳۰ سالگی تا ۷۰ سالگی و حتی بیشتر) کیفیت زندگی شما را به شکل محسوسی بهتر کند.
۱. عادت به نشستن طولانیمدت؛ دشمن خاموش سلامت روح و جسم
تصور کنید تلویزیون روشن است و شما تا ظهر روی مبل نشستید و کانالهای مختلف آن را تماشا میکنید. این همان «بیتحرکی مزمن» است که یکی از جدیترین تهدیدهای سلامت در دنیای مدرن محسوب میشود و به مرور منجر به تحلیل عضلات، کاهش حساسیت به انسولین، کند شدن متابولیسم و کند شدن گردش خون میشود.
مطالعهای بلندمدت روی بیش از ۴۵ هزار نفر و بررسی دادههای آنها به مدت ۲۰ سال نشان داد که اضافه کردن ۲ ساعت بیشتر به زمان تماشای تلویزیون در روز، احتمال برخورداری از یک وضعیت سلامت خوب در دوران سالمندی افراد را ۱۲ درصد کاهش میدهد.
بنابراین بهتر است به جای نشستنهای طولانی، با انجام فعالیت بدنی سبک در خانه، این روند را معکوس کنید. هر حرکتی مهم است و قدم زدن در خانه یا انجام حرکات کششی در اتاق میتواند راه حلی برای کنار گذاشتن این عادت باشد.
۲. عقب انداختن شادیها؛ فردا ممکن است هیچوقت نیاید
تاکنون چندبار به خود گفتهاید که «این ظرف را برای مهمانی نگه میدارم» یا «این لباس فقط برای موقعیتهای ویژه است»؟
این جملات، دشمن لذت بردن از زمان حال هستند. وقتی شادی را به آینده موکول میکنیم، زندگی به حالت انتظار درمیآید و لحظه «اکنون» برایمان کوچک و بیرنگ میشود.
جسارت داشته باشید و از چیزهایی که دارید، همین امروز استفاده کنید و لذت ببرید. این کار خودخواهی نیست بلکه احترام گذاشتن به زندگیتان است.
۳. یک باور غلط: «دیگه خیلی دیر شده است»
خیلیها فکر میکنند با بالا رفتن سن، مغز دیگر توان یادگیری ندارد… اما تحقیقات علوم اعصاب این باور را رد میکنند. مغز انسان تا پایان عمر همچنان انعطافپذیر است و میتواند چیزهای تازه یاد بگیرد و از آن لذت ببرد.
هر تجربه تازه مانند یادگیری یک زبان جدید، کار با یک تکنولوژیهای جدید مثل تلفن هوشمند یا شرکت در یک کلاس هنری، همگی باعث تقویت حافظه، افزایش اعتمادبهنفس و کاهش خطر افت شناختی میشوند.
۴. عادت زندگی کردن در گذشته؛ مرور خاطرات بهجای ساختن آینده
خاطرات ارزشمندند، اما اگر تمام زندگی به مرور گذشته محدود شود، امروز از دست میرود.
تکرار مداوم خاطرات، ذهن را در چرخهای بدون تغییر نگه میدارد آنهم در حالیکه ذهن برای زنده ماندن به «تازگی» نیاز دارد.
بنابراین سعی کنید خاطرات جدید بسازید؛ هر هفته یک چیز جدید حتی کوچک امتحان کنید. مثلا مسیر جدیدی برای پیادهروی یا برای رفتن به نانوایی پیدا کنید، غذای متفاوتی را امتحان کنید یا سعی کنید با افراد جدیدی گفتگو کنید. تازگی، حس سرزندگی را تقویت میکند.
۵. عادت واگذار کردن همه تصمیمها به دیگران
بعضیها برای راحتی یا ترس از اشتباه کردن، همه کارهای روزمره زندگی خود را (از مدیریت حسابهای بانکی گرفته تا قرارهای پزشکی و کارهای دیجیتالی) به اطرافیان میسپارند و خودشان به «تماشاگر زندگی خود» تبدیل میشوند. آنهم در حالی که هر تصمیمی، حتی یک تصمیم کوچک، حس استقلال و اعتماد به نفس را تقویت میکند.
بنابراین در تصمیمگیریها مشارکت کنید، جسارت داشته باشید و برای آنچه نمیدانید توضیح بخواهید، خودتان کارهای زندگیتان را مدیریت کنید.
این کار را میتوانید با انتخاب شام امشب، انتخاب موسیقی برای گوش دادن یا انتخاب مسیر پیادهروی آغاز کنید.
۶. ترس از تجربههای جدید
ترس از ناشناختهها فقط مختص سالمندان نیست؛ بسیاری از جوانان هم از تجربههای تازه اجتناب و در مقابل آن مقاومت میکنند. همین ترسها باعث رد کردن دعوت یا اجتناب از رفتن به یک رستوران جدید میشود.
ریسک نکردن، کنجکاوی را خاموش میکند. تحقیقات در مورد سالمندان نیز نشان داده کسانی که جرات میکنند از منطقه امن خود خارج شوند، روحیه بهتر، شبکه اجتماعی گستردهتر و سلامت شناختی بالاتری دارند.
بنابراین اجازه دهید که هر هفته یک تجربه جدید (هرچند کوچک) وارد زندگیتان شود.
۷. وسواس بیش از حد درباره سلامت
بعضیها با برنامهریزی مداوم برای معاینات و آزمایشها و قرارهای پزشکی، همه زندگی خود را حول محور سلامتشان سازماندهی میکنند. در حالی که داشتن یک تقویم پر از قرارهای ملاقات، تضمینکننده شادی در زندگی نیست و باعث میشود از لذتهای واقعی غافل شویم.
سلامت باید ابزاری برای زندگی بهتر باشد، نه جایگزین زندگی. راز سرزندگی پایدار، در ایجاد تعادل میان مراقبت از بدن و لذت بردن از لحظهها نهفته است.
به یاد داشته باشید که کنجکاوی و شادی را میتوان در هر سنی پرورش داد.