در سال‌های اخیر برخی پژوهش‌ها نشان داده‌اند که سرکه سیب ممکن است به کاهش قند خون، کنترل وزن و بهبود برخی شاخص‌های سلامت کمک کند. البته هنوز تحقیقات بیشتری برای تأیید قطعی این اثرات لازم است. با این حال، مصرف متعادل آن برای بیشتر افراد بی‌خطر محسوب می‌شود.

سرکه سیب همچنین حاوی ترکیبات مفیدی است که در آب سیب نیز وجود دارند، از جمله:

• ویتامین‌های گروه B
• آنتی‌اکسیدان‌هایی به نام پلی‌فنول‌ها

این ترکیبات می‌توانند در محافظت از سلول‌های بدن در برابر آسیب‌های اکسیداتیو نقش داشته باشند.

سرکه سیب چگونه تولید می‌شود؟

فرآیند تولید سرکه سیب از طریق تخمیر انجام می‌شود و دو مرحله اصلی دارد:

ابتدا سیب‌ها خرد می‌شوند و به آن‌ها مخمر و شکر اضافه می‌شود. مخمرها قند موجود در سیب را طی چند هفته به الکل تبدیل می‌کنند.

۲. تبدیل الکل به اسید استیک

در مرحله دوم، باکتری‌های طبیعی الکل را به اسید استیک تبدیل می‌کنند. این ماده همان ترکیبی است که طعم ترش و بوی خاص سرکه را ایجاد می‌کند.

سرکه سیب «دارای مادر» چیست؟

بیشتر سرکه سیبی که در فروشگاه‌ها دیده می‌شود شفاف، پاستوریزه و فیلتر شده است. اما نوع دیگری نیز وجود دارد که به آن سرکه سیب خام و فیلترنشده می‌گویند.

در این نوع، ماده‌ای ابری و ته‌نشین دیده می‌شود که به آن “مادر سرکه” (Mother) گفته می‌شود. این ماده ترکیبی از:

• باکتری‌های مفید
• مخمرها
• مواد تخمیرشده

برخی افراد معتقدند فواید سرکه سیب به دلیل وجود همین ماده است و ممکن است مقدار کمی پروبیوتیک (باکتری مفید برای روده) در آن وجود داشته باشد. با این حال تحقیقات علمی هنوز برتری خاصی برای این نوع سرکه نسبت به نوع معمولی اثبات نکرده‌اند.

آیا سرکه برای بدن مفید است؟

سرکه به طور کلی می‌تواند حاوی مواد معدنی مهمی باشد، از جمله:

• پتاسیم
• منیزیم
• کلسیم
• فسفر

همچنین سرکه‌های تیره‌تر معمولاً آنتی‌اکسیدان بیشتری دارند، زیرا کمتر تصفیه شده‌اند و ترکیبات طبیعی بیشتری در آن‌ها باقی مانده است.

مهم‌ترین فواید احتمالی سرکه سیب

پژوهش‌های انجام شده درباره سرکه سیب هنوز محدود هستند، اما برخی نتایج اولیه نشان می‌دهد این ماده ممکن است چند اثر مثبت داشته باشد.

۱. کمک به کاهش وزن

در یک مطالعه مشخص شد افرادی که روزانه ۱ تا ۲ قاشق غذاخوری سرکه سیب مصرف کردند و همزمان رژیم کم‌کالری داشتند، در طول ۱۲ هفته کاهش وزن بیشتری نسبت به دیگران تجربه کردند.

البته این تحقیق کوچک بوده و عوامل مهمی مانند نوع غذا یا میزان فعالیت بدنی شرکت‌کنندگان بررسی نشده است. بنابراین نمی‌توان نتیجه گرفت که سرکه سیب به‌تنهایی باعث لاغری می‌شود.

برخی پژوهشگران معتقدند اسید استیک موجود در سرکه ممکن است:

• اشتها را کاهش دهد
• احساس سیری را افزایش دهد

۲. کاهش کلسترول خون

در همان مطالعه مشاهده شد افرادی که سرکه سیب مصرف کردند:

• کلسترول کل پایین‌تری داشتند
• میزان کلسترول خوب (HDL) در آن‌ها افزایش یافت
• سطح تری‌گلیسرید خون کاهش پیدا کرد

با این حال متخصصان تأکید می‌کنند که برای نتیجه‌گیری قطعی به تحقیقات بیشتری نیاز است.

۳. کمک به کنترل قند خون

برخی مطالعات کوچک نشان داده‌اند مصرف ۱ تا ۲ قاشق سرکه سیب بعد از غذا می‌تواند باعث کاهش متوسط قند خون شود.

با این حال باید توجه داشت که:

• سرکه سیب جایگزین داروهای دیابت نیست
• افراد مبتلا به دیابت باید مصرف آن را با نظر پزشک انجام دهند

آیا سرکه سیب به کاهش چربی شکم کمک می‌کند؟

در همان مطالعه کاهش وزن، شاخص چربی احشایی (چربی عمیق شکم که اطراف اندام‌های داخلی قرار دارد) نیز کمی کاهش یافت.

اما به دلیل اندازه کوچک تحقیق و محدودیت‌های آن هنوز نمی‌توان با اطمینان گفت سرکه سیب مستقیماً باعث کاهش چربی شکم می‌شود.

کاربردهای دیگر سرکه سیب

افراد در بسیاری از موارد از سرکه سیب استفاده می‌کنند، اما همه این کاربردها از نظر علمی ثابت نشده‌اند.

برخی کاربردهای رایج عبارتند از:

• کمک به کاهش فشار خون
• کاهش سوزش معده و رفلاکس
• کاهش علائم اگزما
• از بین بردن برخی باکتری‌ها
• کمک به سلامت مو و کاهش شوره سر

به عنوان مثال، برخی افراد از سرکه سیب برای آبکشی مو استفاده می‌کنند تا رسوبات مواد آرایشی و املاح آب سخت را از بین ببرند و موها براق‌تر شوند.

ترکیب سرکه سیب و عسل چه فوایدی دارد؟

در طب سنتی ترکیب عسل و سرکه که گاهی «اکسیمل» نامیده می‌شود، برای درمان مواردی مانند:

• سرماخوردگی
• سرفه
• التهاب

استفاده می‌شده است.

عسل نیز مانند سرکه سیب حاوی آنتی‌اکسیدان‌ها است و خواص ضدالتهابی دارد. با این حال تحقیقات علمی درباره اثرات دقیق این ترکیب هنوز محدود است.

نکته مهم این است که عسل قند بالایی دارد و افراد مبتلا به دیابت باید در مصرف آن احتیاط کنند.

روش مصرف سرکه سیب

یکی از ساده‌ترین روش‌های مصرف سرکه سیب استفاده از آن در غذاهاست، مانند:

• سس سالاد
• ماریناد گوشت و مرغ
• انواع سس‌ها و خوراک‌ها

همچنین برخی افراد آن را به صورت نوشیدنی مصرف می‌کنند.

روش رایج مصرف

۱ تا ۲ قاشق غذاخوری سرکه سیب را در یک لیوان آب گرم یا سرد رقیق کرده و بنوشید.

برخی افراد آن را:

• قبل از غذا
• بعد از غذا
• یا قبل از خواب

مصرف می‌کنند.

مقدار مناسب مصرف سرکه سیب

هنوز مقدار استاندارد مشخصی برای مصرف سرکه سیب وجود ندارد، اما در برخی مطالعات از مقادیر زیر استفاده شده است:

• کنترل وزن: حدود ۲ قاشق غذاخوری در روز
• کنترل قند خون: حدود ۱ تا ۱.۵ قاشق غذاخوری بعد از غذا
• رفلاکس معده: ۱ تا ۲ قاشق چای‌خوری در یک لیوان آب گرم

عوارض احتمالی سرکه سیب

با وجود فواید احتمالی، مصرف بیش از حد سرکه سیب می‌تواند مشکلاتی ایجاد کند.

مهم‌ترین عوارض احتمالی:

• تحریک مری
• آسیب به مینای دندان
• تهوع یا ناراحتی معده

برای جلوگیری از این مشکلات:

• همیشه سرکه سیب را در آب رقیق کنید
• بهتر است آن را با نی بنوشید تا تماس با دندان‌ها کمتر شود

چه کسانی باید در مصرف سرکه سیب احتیاط کنند؟

سرکه سیب ممکن است با برخی داروها تداخل داشته باشد، از جمله:

• داروهای ادرارآور
• ملین‌ها
• انسولین

همچنین در افراد زیر باید با احتیاط مصرف شود:

• کسانی که پتاسیم پایین دارند
• افراد مبتلا به بیماری کلیوی

در این موارد بهتر است پیش از مصرف با پزشک مشورت شود.

آیا سرکه سیب فاسد می‌شود؟

به دلیل اسیدی بودن بالا، سرکه سیب معمولاً مدت بسیار طولانی قابل نگهداری است. با این حال ممکن است با گذشت زمان طعم و ظاهر آن تغییر کند.

بهتر است سرکه سیب را:

• در جای خنک و دور از نور مستقیم خورشید نگهداری کنید
• درب بطری را پس از استفاده کاملاً ببندید

معمولاً توصیه می‌شود آن را طی ۲ تا ۳ سال پس از خرید مصرف کنید.

جمع بندی

سرکه سیب یک ماده غذایی طبیعی است که علاوه بر استفاده در آشپزی، سال‌ها در طب سنتی نیز کاربرد داشته است. برخی پژوهش‌ها نشان می‌دهد این ماده ممکن است به کنترل قند خون، کاهش وزن و بهبود سطح کلسترول کمک کند، اما هنوز برای اثبات قطعی این فواید به تحقیقات بیشتری نیاز است.

مصرف متعادل و رقیق‌شده سرکه سیب برای بیشتر افراد بی‌خطر است، اما بهتر است در مصرف آن زیاده‌روی نشود و در صورت داشتن بیماری خاص یا مصرف دارو، ابتدا با پزشک مشورت شود.webmd.com